Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi: Thạc sĩ Lê Phương | Nơi công tác: Nhất Nam Y Viện

Bà bầu bị viêm amidan – tình trạng bệnh lý hô hấp phổ biến gây ra do sự giảm hệ miễn dịch ở người mẹ. Bệnh này tuy không nguy hiểm nhưng cũng cần cảnh giác khi gặp ở phụ nữ mang thai. Chủ động tìm hiểu và nhận biết triệu chứng bệnh, tìm biện pháp điều trị từ sớm sẽ giúp ngăn ngừa được nhiều rủi ro không đáng có.

Bà bầu bị viêm amidan là tình trạng gì?

Bà bầu bị viêm amidan là tình trạng bệnh lý hô hấp đặc trưng với biểu hiện sưng đau, nóng đỏ hai khối amidan, ảnh hưởng đến cuộc sống sinh hoạt và sức khỏe của người mẹ. Tình trạng này diễn ra phổ biến ở giai đoạn 3 tháng đầu và 3 tháng cuối thai kỳ. 

Bà bầu bị viêm amidan - bệnh lý hô hấp cần cảnh giác trong thai kỳ
Bà bầu bị viêm amidan - bệnh lý hô hấp cần cảnh giác trong thai kỳ

Nguyên nhân khiến bà bầu bị viêm amidan

Nguyên nhân chủ yếu của bệnh lý này là do cơ thể người mẹ có sự rối loạn nội tiết tố dẫn đến hệ miễn dịch suy yếu. Khi đó, sức đề kháng của cơ thể suy giảm tạo điều kiện cho các tác nhân xâm nhập thông qua đường hô hấp và gây viêm nhiễm amidan. 

Ngoài ra, người mẹ còn mắc viêm amidan do một số yếu tố nguy cơ sau đây:

  • Chế độ dinh dưỡng: Trong thời kỳ mang bầu, người mẹ có thể bị ốm nghén, ăn uống không đầy đủ dẫn đến thiếu chất dinh dưỡng. Khi đó, hệ miễn dịch cơ thể suy giảm, tạo điều kiện cho các tác nhân xâm nhập và gây bệnh dễ dàng 
  • Thay đổi thời tiết: Khi thời tiết thay đổi (đặc biệt là khi chuyển từ nóng sang lạnh đột ngột), cơ thể không kịp thích nghi nên rất dễ bị tấn công bởi các tác nhân gây bệnh đường hô hấp
  • Ô nhiễm môi trường: Nếu người mẹ sinh sống trong điều kiện ô nhiễm không khí, hóa chất (do tính chất công việc hoặc sinh sống gần các khu công nghiệp), khả năng mắc các bệnh lý liên quan đến amidan cũng tăng cao. 
  • Bà bầu bị các bệnh lý về dạ dày: Người mẹ có tiền sử bị trào ngược dạ dày khiến lượng acid dư thừa đẩy ngược lên vùng thực quản. Cổ họng khi đó bị tác động thường xuyên bởi acid nên suy giảm sức đề kháng, tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển của virus, vi khuẩn
  • Vệ sinh răng miệng không đúng cách: Các bệnh lý tai mũi họng nói chung thường liên quan mật thiết đến yếu tố vệ sinh răng miệng. Bên cạnh đó, vệ sinh sai cách gây tổn thương niêm mạc cổ họng cũng có thể khiến người bệnh gặp tình trạng viêm nhiễm amidan.

Viêm amidan khi mang bầu có nguy hiểm không?

Các chuyên gia y tế nhận định rằng, thời kỳ 3 tháng đầu là thời kỳ quan trọng nhất với sự hình thành và phát triển của thai nhi. Đồng thời, giai đoạn này cơ thể người mẹ có sự biến đổi về nội tiết tố nên hệ miễn dịch suy giảm, rất dễ bị các tác nhân gây bệnh đường hô hấp tấn công. 

Bà bầu bị viêm amidan ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe của cả mẹ và sự phát triển của bé. Nếu mắc bệnh trong giai đoạn 3 tháng đầu có thể ảnh hưởng đến thai nhi và sự phát triển về nhận thức của trẻ. Không điều trị dứt điểm có thể dẫn đến các bệnh lý câm điếc bẩm sinh, thai chết lưu,....`

Đối với người mẹ, tình trạng viêm nhiễm amidan gây sưng đau cổ họng, nghẹn họng, khó nuốt. Khi đó, người mẹ thường chán ăn, ngại ăn dẫn đến không đủ chất dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể. Điều này càng ảnh hưởng lên hệ miễn dịch, bà bầu rất dễ mắc các chứng bệnh hô hấp khác như viêm xoang, viêm mũi dị ứng, viêm tai giữa,....

Ở 3 tháng cuối thai kỳ, bệnh viêm amidan cũng dễ xảy ra với bà bầu và để lại một số nguy cơ như: đẻ non, nhiễm trùng tử cung, ảnh hưởng đến trí tuệ của thai nhi,...nếu không điều trị sớm. Căn cứ vào tình trạng sức khỏe của bà bầu và thai nhi, bác sĩ có thể phải chỉ định sinh mổ để đảm bảo an toàn.

Có thể thấy, bà bầu bị viêm amidan tương đối nguy hiểm. Do đó, người nhà và bản thân người mẹ cần chủ động nhận biết các dấu hiệu bất thường và tiến hành điều trị sớm. 

Chẩn đoán viêm amidan ở bà bầu

Chẩn đoán viêm amidan ở bà bầu đòi hỏi sự tỉ mỉ và chính xác do tính chất nhạy cảm của thai kỳ. Bác sĩ sẽ áp dụng các phương pháp chẩn đoán tổng hợp, bao gồm:

Bước 1: Thăm hỏi tiền sử bệnh

  • Bác sĩ sẽ thu thập thông tin về tiền sử bệnh lý của thai phụ, đặc biệt là tiền sử viêm amidan trước đó (nếu có).
  • Các câu hỏi thường tập trung vào thời gian khởi phát triệu chứng, tính chất và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng (đau họng, sốt, khó nuốt...), tiền sử điều trị viêm amidan trước đây (nếu có) và các yếu tố nguy cơ liên quan (tiếp xúc với người bệnh viêm đường hô hấp, dị ứng...).

Bước 2: Khám thực thể

Đây là bước quan trọng để đánh giá trực tiếp tình trạng viêm amidan. Bác sĩ sẽ sử dụng đèn soi họng để kiểm tra:

  • Amidan: Kích thước (có sưng to không), màu sắc (đỏ thẫm, hay bình thường), bề mặt (phẳng mịn hay có nốt viêm, xuất hiện mủ trắng/vàng).
  • Niêm mạc họng: Kiểm tra xem niêm mạc họng có đỏ tấy, phù nề, có xuất hiện các nốt viêm hay vết loét không.
  • Các hạch bạch huyết vùng cổ: Sờ kiểm tra xem các hạch bạch huyết ở vùng dưới hàm hoặc góc hàm có sưng to, đau ấn không.

ba-bau-bi-viem-amidan
Bác sĩ soi họng để kiểm tra tình trạng viêm amidan

Bước 3: Xét nghiệm máu (Trong một số trường hợp)

  • Xét nghiệm máu tổng hợp (CBC) giúp đánh giá tình trạng viêm nhiễm trong cơ thể.
  • Trường hợp nghi ngờ viêm amidan do vi khuẩn, bác sĩ có thể chỉ định làm thêm xét nghiệm CRP (C-reactive protein) để đánh giá mức độ viêm nhiễm.

Bước 4: Chẩn đoán hình ảnh (Ít khi sử dụng)

Trong một số trường hợp hiếm gặp, bác sĩ có thể chỉ định chụp X-quang hoặc siêu âm vùng cổ để loại trừ các bệnh lý khác có triệu chứng tương tự viêm amidan (ví dụ như áp-xe quanh amidan). Tuy nhiên, việc sử dụng các phương pháp này cần được cân nhắc kỹ lưỡng do ảnh hưởng của bức xạ tới thai nhi.

Lưu ý: Bác sĩ có thể kết hợp các phương pháp chẩn đoán kể trên để đưa ra kết luận chính xác nhất về tình trạng viêm amidan ở bà bầu. Việc chẩn đoán chính xác là cần thiết để lựa chọn phác đồ điều trị phù hợp, đảm bảo an toàn cho sức khỏe của cả mẹ và bé.

Cách phòng ngừa viêm amidan ở bà bầu

Bà bầu bị viêm amidan là bệnh lý tương đối nguy hiểm, đặc biệt ở giai đoạn 3 tháng đầu và cuối thai kỳ. Do đó, chủ động thực hiện các biện pháp phòng ngừa là việc cần thiết để bảo vệ sức khỏe cho cả người mẹ và thai nhi

  • Lưu ý bảo vệ sức khỏe bà bầu kỹ càng, đặc biệt trong giai đoạn 3 tháng đầu thai kỳ, kiểm tra sức khỏe định kỳ thường xuyên trong suốt thai kỳ để ngăn ngừa một số bệnh thông thường
  • Vệ sinh răng miệng đúng cách, tránh dùng bàn chải chà xát khoang miệng quá mạnh dẫn đến viêm nhiễm
  • Súc họng và rửa mũi, tai hàng ngày với nước muối sinh lý, có thể dùng nước muối sinh lý có sẵn hoặc tự pha tại nhà
  • Bổ sung đầy đủ nhóm thực phẩm cần thiết cho bà bầu, tăng cường nhóm thực phẩm giàu vitamin và các khoáng chất cần thiết khác nâng cao sức đề kháng cho cơ thể

Bổ sung chế độ dinh dưỡng đầy đủ dưỡng chất cho phụ nữ có thai
Bổ sung chế độ dinh dưỡng đầy đủ dưỡng chất cho phụ nữ có thai

  • Bà bầu nên uống nhiều nước. Ngoài nước khoáng, có thể uống các loại trà thảo mộc như trà hoa cúc, trà gừng,...hàng ngày
  • Luyện tập những môn thể thao nhẹ nhàng hàng ngày cũng rất tốt cho sức đề kháng ở bà bầu và sự phát triển của thai nhi
  • Không tự ý dùng thuốc, có bất kỳ vấn đề nào về sức khỏe cũng nên đi khám và điều trị theo hướng dẫn của bác sĩ

Khi nào cần gặp bác sĩ

Viêm amidan là một tình trạng phổ biến, tuy nhiên, đối với phụ nữ mang thai, việc theo dõi và điều trị bệnh lý này đòi hỏi sự cẩn trọng đặc biệt do những ảnh hưởng tiềm tàng đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi. Dưới đây là những trường hợp cụ thể mà phụ nữ mang thai bị viêm amidan cần gặp bác sĩ:

  • Triệu chứng kéo dài hoặc nặng nề: Khi các triệu chứng viêm amidan như đau họng, sốt, sưng amidan kéo dài hơn 48 giờ mà không có dấu hiệu thuyên giảm, cần thăm khám bác sĩ để được đánh giá và điều trị. Triệu chứng kéo dài có thể chỉ ra một tình trạng nhiễm trùng nghiêm trọng hơn hoặc một bệnh lý khác cần được can thiệp y tế.
  • Khó thở hoặc khó nuốt: Nếu bà bầu gặp phải tình trạng khó thở hoặc khó nuốt, đây có thể là dấu hiệu của viêm amidan nặng hoặc áp xe amidan, một tình trạng nhiễm trùng nghiêm trọng cần can thiệp ngay lập tức. Khó thở cũng có thể gây nguy hiểm cho thai nhi do giảm lượng oxy cung cấp.
  • Sốt cao không hạ: Sốt cao liên tục, đặc biệt khi vượt quá 39°C, không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của mẹ mà còn có thể gây nguy hiểm cho thai nhi. Sốt cao kéo dài có thể dẫn đến mất nước, co giật và các biến chứng khác, do đó cần phải điều trị kịp thời và hiệu quả.
  • Sưng amidan nghiêm trọng, có mủ: Nếu amidan sưng to và có mủ, đây có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng do vi khuẩn, như viêm amidan mủ hoặc áp xe quanh amidan. Những tình trạng này cần được điều trị bằng kháng sinh và có thể cần can thiệp phẫu thuật để dẫn lưu mủ.
  • Đau tai hoặc đau khi há miệng: Đau tai hoặc đau khi há miệng có thể là dấu hiệu viêm lan rộng hoặc nhiễm trùng nặng. Bác sĩ sẽ cần kiểm tra kỹ lưỡng để xác định nguyên nhân và điều trị thích hợp.
  • Không đáp ứng với các biện pháp điều trị tại nhà: Nếu sau khi áp dụng các biện pháp điều trị tại nhà như súc miệng nước muối, uống nước ấm với mật ong và chanh, sử dụng thuốc giảm đau mà các triệu chứng không cải thiện, cần tham khảo ý kiến bác sĩ để được chỉ định liệu pháp điều trị mạnh hơn hoặc khác biệt.
Câu hỏi thường gặp

Cắt amidan có thể chữa khỏi viêm họng do viêm amidan gây ra, nhưng nếu viêm amidan đã gây biến chứng sang vùng hầu họng thì vẫn có thể bị viêm họng và cần thêm các biện pháp hỗ trợ điều trị.

Viêm amidan thường gây sốt, đặc biệt là viêm amidan cấp tính có thể gây sốt cao từ 38-39 độ C. Viêm amidan mãn tính có thể không gây sốt hoặc sốt nhẹ. Thời gian sốt thường kéo dài từ 1-4 ngày, nhưng có thể kéo dài đến 7-10 ngày nếu không được điều trị kịp thời.

Cắt amidan có thể gây đau hoặc không, tùy thuộc vào phương pháp phẫu thuật.

  • Phương pháp truyền thống: Gây đau trong 2-3 ngày sau phẫu thuật và có thể chảy máu trong và sau phẫu thuật.
  • Phương pháp hiện đại: Không gây đau đớn, chỉ có cảm giác đau râm ran sau vài tiếng phẫu thuật.

Thời gian hết đau cũng tùy thuộc vào phương pháp phẫu thuật:

  • Phương pháp truyền thống:Đau âm ỉ 1-2 ngày sau phẫu thuật.
  • Phương pháp hiện đại: Đau kéo dài khoảng 3-4 tiếng sau phẫu thuật.

Viêm amidan có thể nổi hạch ở cổ. Nguyên nhân là do vi khuẩn, virus tấn công amidan khiến các hạch bạch huyết phải hoạt động nhiều hơn để sản xuất bạch cầu lympho chống lại tác nhân gây bệnh. Hạch nổi lên thường có hình tròn và kích thước to nhỏ tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh.

Viêm amidan mãn tính có thể cắt, không nguy hiểm và tỷ lệ thành công cao. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng cần cắt amidan. Chỉ nên cắt amidan trong các trường hợp sau:

  • Viêm amidan mãn tính nhiều năm (5-6 năm), triệu chứng nặng và tái phát liên tục.
  • Viêm amidan tái phát kèm hạch ở cổ.
  • Viêm amidan có biến chứng áp xe quanh amidan.
  • Viêm amidan kéo dài kèm hội chứng ngưng thở khi ngủ.
  • Viêm amidan có biến chứng viêm tai giữa, viêm xoang,...

Cắt amidan không nguy hiểm nếu được thực hiện ở cơ sở y tế uy tín và chất lượng. Thủ thuật này giúp cải thiện các triệu chứng khó chịu do viêm amidan. Tuy nhiên, nếu thực hiện không đúng kỹ thuật hoặc ở cơ sở không đảm bảo, người bệnh có thể gặp phải các biến chứng nghiêm trọng.

Giá cắt amidan thường dao động từ 5 đến 15 triệu đồng, phụ thuộc vào cơ sở y tế và phương pháp phẫu thuật được lựa chọn. Bạn nên liên hệ trực tiếp với bệnh viện để biết thông tin chi tiết và chính xác nhất.

Thông thường, thời gian phục hồi trung bình sau khi cắt amidan dao động từ 10 đến 14 ngày. Tuy nhiên, khả năng hồi phục sau quá trình phẫu thuật của mỗi người bệnh đều khác nhau. Cụ thể còn phụ thuộc vào một số yếu tố như phương pháp phẫu thuật, tuổi tác, tình trạng sức khỏe tổng quát của người bệnh...

Cắt amidan là một can thiệp ngoại khoa đơn giản, thường được chỉ định trong trường hợp viêm amidan mãn tính hoặc gây ra biến chứng nghiêm trọng. Việc quyết định cắt amidan cho người lớn cần dựa vào tình trạng sức khỏe và chỉ định của bác sĩ. Người bệnh cần thăm khám và tuân thủ hướng dẫn sau phẫu thuật để hồi phục nhanh chóng và hiệu quả.

Theo các bác sĩ chuyên khoa không phải trường hợp nào cũng có thể tiến hành cắt amidan. Tùy tình trạng của người bệnh mà bác sĩ đưa ra những chỉ định cắt bỏ amidan cho phù hợp.


Chuyên khoa
Nhóm bệnh
Cách chữa liên quan
Bài viết liên quan