Bài viết được tham vấn chuyên môn bởi: Lương Y Nguyễn Tùng Lâm | Nơi công tác: Phòng Khám Chuyên Khoa YHCT Nam Y Đỗ Minh Đường

Tổ đỉa là bệnh lý viêm da thường gặp ở nữ giới trong thời kỳ mang thai do sự thay đổi về tâm lý, nội tiết tố,… Để tránh ảnh hưởng đến thai nhi, bà bầu bị tổ đỉa cần tránh sử dụng một số loại thuốc đặc trị, dẫn đến thời gian điều trị lâu hơn. Vậy đâu là giải pháp chữa tổ đỉa cho bà bầu an toàn, hiệu quả nhất?

Tổ đỉa ở bà bầu là gì?

Tổ đỉa ở bà bầu là một loại bệnh viêm da phổ biến, gây ra các ổ mụn nước tập trung ở lòng bàn tay, bàn chân hoặc lan rộng theo các kẽ ngón tay, ngón chân. Những mụn nước này rất khó vỡ, mọc dày chi chít, gây cảm giác ngứa ngáy, khó chịu cho người bệnh.

Tổ đỉa ở bà bầu là một loại bệnh viêm da phổ biến
Tổ đỉa ở bà bầu là một loại bệnh viêm da phổ biến

Có nhiều loại tổ đỉa dễ gặp ở bà bầu, được xác định dựa trên thể lâm sàng cùng mức độ tổn thương ở da. Cụ thể:

  • Thể đơn giản: Thường gặp nhất, mức độ gây tổn thương trên da nhẹ.
  • Thể nhiễm khuẩn: Khuẩn bệnh xâm nhập sâu vào da, có mụn mủ.
  • Thể bọng nước: Mụn nước dạng to, tổn thương da sâu.
  • Thể khô: Da chỉ đỏ rát, bong tróc, không có mụn nước.

Nguyên nhân gây tổ đỉa ở bà bầu

Bà bầu bị tổ đỉa xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Trong đó, những tác nhân gây bệnh điển hình ở bà bầu là:

Thay đổi nội tiết tố

Bà bầu trong thời kỳ mang thai sẽ có sự thay đổi lớn về nồng độ hormone gây rối loạn nội tiết. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến hệ miễn dịch và hệ thống tuyến tiết dưới da. Điều này khiến những vùng da ở lòng bàn tay, bàn chân dễ đổ mồ hôi, ẩm ướt và tạo điều kiện cho sự tấn công của các khuẩn bệnh, gây ra những ổ mụn nước tổ đỉa.

Tâm lý lo âu, căng thẳng

Trạng thái lo âu, căng thẳng kéo dài cũng làm suy giảm hệ miễn dịch ở bà bầu. Hệ miễn dịch kém làm tăng nguy cơ mắc các bệnh da liễu ở bà bầu, điển hình là bệnh tổ đỉa.

Nguyên nhân gây bệnh khác

Bên cạnh hai tác nhân chính trên, bà bầu bị tổ địa còn có thể do những nguyên nhân khác như:

  • Môi trường sống bị ô nhiễm, nguồn nước sử dụng không đảm bảo vệ sinh.
  • Lối sống sinh hoạt không khoa học, vệ sinh cá nhân chưa sạch sẽ.
  • Thường xuyên tiếp xúc với các loại hóa chất hoặc chất tẩy rửa.
  • Bị dị ứng chất vải.

Nguyên nhân gây tổ đỉa ở bà bầu có thể do lối sống, vệ sinh chưa đảm bảo
Nguyên nhân gây tổ đỉa ở bà bầu có thể do lối sống, vệ sinh chưa đảm bảo

Biến chứng tổ đỉa thường gặp ở bà bầu

Bà bầu bị tổ đỉa không hề gây hại đến sức khỏe của bản thân nhưng có thể di truyền cho em bé cũng như để lại nhiều biến chứng nguy hiểm, ảnh hưởng trực tiếp đời sống cũng như tinh thần của bà bầu. Nếu không được điều trị kịp thời và hợp lý, bà bầu có thể gặp phải một số biến chứng sau:

  • Mất thẩm mỹ: Ổ mụn nước sau khi bong tróc sẽ biến đổi màu, có thể gây sạm và khiến vùng da bệnh trở nên sần sùi. Một số trường hợp bệnh chưa điều trị dứt điểm khiến ổ mụn nước tái đi tái lại nhiều lần làm vùng da kém thẩm mỹ hơn rất nhiều.
  • Khó khăn khi di chuyển: Ổ mụn nước hình thành ở chân có nguy cơ bị nhiễm khuẩn cao do thường xuyên tiếp xúc với bụi bẩn. Nếu không được vệ sinh, chăm sóc thích hợp, chúng dễ gây sưng viêm, đau rát, cản trở việc di chuyển, cử động bình thường của bà bầu.
  • Nguy cơ bội nhiễm cao: Ổ mụn nước vỡ sẽ tạo điều kiện cho sự xâm nhập của các khuẩn bệnh, tăng nguy cơ bội nhiễm cao. Điều này kéo theo sự hình thành của những ổ mụn mủ viêm khó lành, dễ bị viêm mô tế bào hoặc viêm hạch bạch huyết.

Các phương pháp chẩn đoán tổ đỉa ở bà bầu

Bà bầu bị tổ đỉa dễ dàng chẩn đoán thông qua những triệu chứng lâm sàng do bệnh rất dễ nhận biết. Bên cạnh đó, bác sĩ cũng có thể chẩn đoán dựa trên việc khai thác thông tin về bệnh sử của bà bầu và gia đình.

Bên cạnh các triệu chứng lâm sàng, bà bầu sẽ được chỉ định làm thêm một số cận lâm sàng khác để đảm bảo kết quả chẩn đoán là chính xác nhất, tránh nhầm lẫn với một số bệnh lý da liễu khác như chàm, viêm da tiếp xúc, tay chân miệng.

Theo đó, một số cận lâm sàng điển hình được chỉ định là:

  • Xét nghiệm máu
  • Làm sinh thiết
  • Xét nghiệm dị nguyên

Làm xét nghiệm máu giúp chẩn đoán bệnh tương đối chính xác
Làm xét nghiệm máu giúp chẩn đoán bệnh tương đối chính xác

Bà bầu bị tổ đỉa ở giai đoạn nào của thai kỳ?

Tổ đỉa có thể xảy ra ở bất kỳ ai, từ trẻ nhỏ đến người già. Trong đó, trường hợp bà bầu bị tổ đỉa có thể xảy ra trước, trong và sau thời kỳ mang thai.

Cách phòng ngừa tổ đỉa ở bà bầu

Để phòng ngừa bệnh tổ đỉa, tăng hiệu quả lành bệnh, ngăn tái phát hiệu quả, bà bầu có thể pháp dụng một số biện pháp sau:

Hạn chế tiếp xúc với các dị nguyên gây bệnh

Các loại hóa chất độc hại, có tính tẩy rửa mạnh, lông động vật, nguồn nước bị ô nhiễm đều có nguy cơ gây bệnh tổ đỉa cao. Trường hợp bắt buộc phải tiếp xúc thì cần sử dụng các đồ vật bảo hộ như quần áo phòng hộ, gang tay, khẩu trang, mũ chắn giọt bắn.

Chế độ ăn uống lành mạnh

Bà bầu cần đảm bảo chế độ dinh dưỡng hợp lý, bổ sung đầy đủ các dưỡng chất cần thiết nhằm tăng đề kháng, phòng ngừa bệnh lý hiệu quả. Cụ thể:

  • Tăng cường ăn các loại thực phẩm giàu vitamin, khoáng chất, giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh tổ đỉa.
  • Hạn chế ăn các loại thực phẩm cay nóng, dễ gây dị ứng như hải sản, đậu phộng hoặc thức ăn nhanh nhiều dầu mỡ.
  • Uống đủ nước, hạn chế hoặc kiêng các loại đồ uống có cồn, chất kích thích.

Bà bầu nên xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh
Bà bầu nên xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh

Sinh hoạt khoa học, vận động điều độ

  • Cân bằng giữa thời gian làm việc và nghỉ ngơi, luôn để tinh thần ở trạng thái thoải mái, thư giãn nhất.
  • Vệ sinh sạch sẽ, giữ gìn cơ thể, các vùng dễ nhiễm bệnh như tay, chân phải luôn sạch và khô thoáng.
  • Thường xuyên vận động thể dục thể thao tăng cường đề kháng, tuy nhiên không nên tập luyện quá sức, tránh làm ảnh hưởng đến thai nhi.

Bà bầu bị tổ đỉa nên khám bác sĩ khi nào?

Khi xuất hiện những ổ mụn nước đầu tiên, nhiều bà bầu thường chủ quan không điều trị ngay, cho rằng mụn sẽ tự hết. Điều này dễ để lại biến chứng cho bản thân, tăng nguy cơ lây nhiễm cho mọi người xung quanh.

Vì thế, bà bầu cần đi khám bác sĩ ngay khi xuất hiện những dấu hiệu sau:

  • Tay, chân hoặc trên bất kỳ vùng da nào xuất hiện các ổ mụn nước tập trung dày đặc theo vùng.
  • Có cảm giác ngứa rát, xuất hiện hồng ban.
  • Vùng da lân cận ổ mụn nước có hiện tượng sưng đỏ, tấy rát.

Dược liệu trị tổ đỉa dùng trong Đông y cho bà bầu

Sử dụng dược liệu Đông y trị bệnh tổ đỉa cho bà bầu tuy có thời gian tác dụng lâu nhưng an toàn cho mẹ và sự phát triển của thai nhi. Dựa vào mức độ bệnh lý của bà bầu mà có thể sử dụng bài thuốc uống, thuốc bôi hoặc ngâm chân phù hợp.

Theo đó, những loại thảo dược được sử dụng nhiều trong các bài thuốc Đông y trị tổ đỉa là: Liên kiều, cỏ nhọ nồi, ké đầu ngựa, sinh địa, đương quy, … Tùy vào liều lượng và cách thức kết hợp mà hiệu quả mỗi vị dược liệu mang lại là khác nhau. Để đảm bảo hiệu quả điều trị, bạn nên tham vấn ý kiến các thầy thuốc Đông y.

Bà bầu bị tổ đỉa rất dễ mắc phải và có thể di truyền sang con trong thời kỳ mang thai. Để kịp thời chữa trị, bảo vệ sức khỏe của mẹ và thai nhi tốt nhất, trên đây là mọi thông tin chi tiết về bệnh lý cũng như các phương pháp điều trị an toàn, khoa học bà bầu nên tham khảo.

Danh sách dược liệu tham khảo
Câu hỏi thường gặp
Bệnh tổ đỉa là bệnh lý viêm da khởi phát do hệ miễn dịch bị rối loạn kết hợp với cơ quan nội tạng bị suy yếu và sự xâm nhập của vi khuẩn, virus ngoài da. Do đặc thù bệnh ngoài da, nhiều người đã đặt ra câu hỏi bệnh tổ đỉa có lây không, có di truyền hay...
Tổ đỉa là bệnh lý viêm da xuất hiện với nhiều triệu chứng dai dẳng, rất khó điều trị. Chính điều này khiến nhiều người bệnh đặt ra câu hỏi, bệnh tổ đỉa có chữa khỏi được không? Để giải đáp câu hỏi này, mời bạn đọc tham khảo thông tin trong bài viết sau đây. Bệnh tổ đỉa có...

Chuyên khoa
Nhóm bệnh
Cách chữa liên quan
Bài viết liên quan