Viêm Đa Xoang Mạn Tính

Viêm đa xoang mạn tính là gì?

Viêm đa xoang mạn tính là gì là thắc mắc của rất nhiều người. Đây là bệnh lý đường hô hấp xảy ra khi người bệnh bị viêm, sưng ở nhiều vị trí xoang cùng một lúc. Bệnh thường phát triển sau khi trải qua các đợt viêm xoang cấp tính mà không được điều trị kịp thời, đúng cách.

Khi bị viêm đa xoang, các vị trí xoang như xoang hàm, xoang trán, xoang sàng trước, sàng sau đều bị sưng viêm cùng một lúc. Tình trạng này có thể xảy ra khi người bệnh bị viêm xoang ở một vị trí nhưng không điều trị dứt điểm khiến vùng sưng viêm lan sang nhiều xoang khác.

Bệnh viêm đa xoang mạn tính gần như không thể điều trị khỏi hoàn toàn. Các biện pháp điều trị chỉ có tác dụng giảm triệu chứng bệnh và ngăn ngừa bệnh biến chứng nguy hiểm.

Nguyên nhân gây viêm đa xoang mạn tính

Có nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng viêm đa xoang. Các nguyên nhân của bệnh lý này khá rõ ràng như sau:

• Viêm đa xoang do các bệnh lý hô hấp

Người bệnh bị mắc một số bệnh lý về đường hô hấp như viêm amidan, viêm họng hoặc viêm mũi dị ứng có thể khiến vi khuẩn tại họng tăng sinh gây viêm nhiễm lan rộng và viêm nhiễm các hốc xoang.

• Do dị ứng

Khi cơ thể người bệnh bị dị ứng do các chất kích thích hoặc dị ứng phấn hoa, thức ăn, thay đổi thời tiết sẽ dẫn tới phù nề niêm mạc họng và mũi. Khi đó, các xoang có thể bị tắc nghẽn gây ra viêm nhiễm.

• Người có cấu trúc xoang mũi bất thường

Đây là nguyên nhân bẩm sinh dẫn tới tình trạng viêm xoang. Một số người bệnh có thể có cấu trúc xương mũi bất thường như vách ngăn mũi dày, bị vẹo hoặc lệch có nguy cơ cao bị viêm đa xoang.

• Người có sức đề kháng kém

Cơ thể suy nhược kéo theo sức đề kháng kém khiến vi khuẩn có cơ hội tấn công các hốc xoang một cách mạnh mẽ. Do đó, khi hệ miễn dịch bị suy yếu, người bệnh có nguy cơ viêm đa xoang nhiều hơn bình thường.

Viêm đa xoang mạn tính có nguy hiểm không?

Viêm đa xoang mạn tính là giai đoạn phát triển bệnh sau khi khởi phát viêm đa xoang cấp tính. Bệnh lý này không phải là bệnh nan y có thể gây tử vong ngay lập tức nhưng bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hại cho sức khỏe nếu không được điều trị kịp thời.

Các biến chứng viêm đa xoang có thể gây ra là:

• Biến chứng vùng mắt: Viêm đa xoang gây nên các vùng viêm tấy ở ổ mắt dẫn tới sưng đau mắt, giảm thị lực hoặc áp xe mí mắt.
• Biến chứng ở tai: Viêm xoang có thể gây ra viêm tai, mất thính giác tạm thời hoặc điếc.
• Các biến chứng tại họng: Người bệnh có thể đối mặt với các biến chứng tại họng như viêm họng hạt, viêm phế quản, viêm amidan, viêm thanh quản hoặc khàn tiếng.
• Biến chứng hệ thần kinh: Người bệnh gặp phải các biến chứng tại hệ thần kinh như viêm màng não, viêm xương tủy sọ… Các biến chứng này nếu không được điều trị có thể khiến người bệnh tử vong.

Làm sao để chẩn đoán chính xác viêm đa xoang mạn tính?

Hỏi bệnh sử: Hỏi kỹ về các triệu chứng điển hình như nghẹt mũi, chảy dịch mũi, đau vùng mặt, giảm khứu giác, ho, mệt mỏi. Tiền sử các đợt viêm xoang cấp, dị ứng, bệnh lý nền và tiếp xúc yếu tố nguy cơ cũng cần được xem xét.

Khám lâm sàng: Nội soi mũi quan sát niêm mạc, lỗ thông xoang tìm dấu hiệu viêm. Khám vùng tai mũi họng, các vùng lân cận để loại trừ bệnh lý liên quan.

Cận lâm sàng:

• Chụp CT scan xoang: Đánh giá mức độ viêm, tổn thương niêm mạc, bất thường giải phẫu.
• Nội soi mũi xoang: Quan sát trực tiếp xoang, lấy mẫu bệnh phẩm.
• Xét nghiệm dị ứng: Nếu nghi ngờ viêm đa xoang mạn tính liên quan dị ứng.
• Xét nghiệm khác: Xét nghiệm máu, vi sinh vật (nếu nghi ngờ nhiễm trùng).

Đối tượng nào có nguy cơ mắc bệnh cao?

• Người bị viêm mũi dị ứng: Tình trạng viêm nhiễm kéo dài và thay đổi cấu trúc niêm mạc mũi xoang làm tăng nguy cơ viêm xoang mạn tính.
• Người có bất thường cấu trúc mũi xoang: Các dị tật bẩm sinh như lệch vách ngăn, polyp mũi, hẹp đường thoát xoang... cản trở sự lưu thông dịch nhầy, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển.
• Người có hệ miễn dịch suy yếu: Bệnh lý (HIV/AIDS, tiểu đường, ung thư...) hoặc sử dụng thuốc ức chế miễn dịch làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng, bao gồm viêm xoang mạn tính.
• Người tiếp xúc với tác nhân kích thích và ô nhiễm môi trường: Khói thuốc lá, bụi mịn, hóa chất độc hại... gây tổn thương niêm mạc đường hô hấp, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm xoang.
• Người bị nhiễm trùng đường hô hấp trên tái diễn: Viêm mũi họng, viêm amidan, viêm VA... tái phát nhiều lần làm tăng nguy cơ vi khuẩn xâm nhập vào xoang.
• Người bị trào ngược dạ dày thực quản: Acid dạ dày trào ngược lên đường hô hấp gây kích ứng và viêm niêm mạc xoang.
• Người mắc bệnh lý toàn thân: Hen suyễn, xơ nang, hội chứng Kartagener... có liên quan đến rối loạn chức năng lông chuyển và tăng tiết chất nhầy, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm xoang.
• Người có yếu tố di truyền: Viêm xoang mạn tính có thể có yếu tố di truyền.
• Người lạm dụng thuốc xịt mũi co mạch: Gây tổn thương niêm mạc mũi và làm giảm khả năng tự làm sạch của xoang.
• Người lớn tuổi và phụ nữ: Sự suy giảm chức năng miễn dịch và thay đổi nội tiết tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Cách phòng ngừa bệnh viêm đa xoang mạn tính

Việc điều trị viêm đa xoang mạn tính rất phức tạp, cần thời gian dài và người bệnh cần kiên trì điều trị. Để điều trị bệnh một cách tốt nhất, người bệnh cần kết hợp việc điều trị với cách phòng ngừa bệnh sau đây:

• Luôn giữ ấm đường thở và tránh hít luồng không khí lạnh và khô.
• Luôn giữ môi trường sống sạch sẽ, thoáng mát và khô ráo, tránh tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển.
• Tránh xa môi trường ô nhiễm, chứa nhiều khói bụi, chất độc hại hoặc khói thuốc lá.
• Nên đeo khẩu trang khi ra đường và ở những nơi công cộng.
• Không sử dụng chung đồ cá nhân với người khác.
• Tránh cho tay lên mũi đề phòng vi khuẩn xâm nhập.
• Có chế độ ăn uống, thói quen sinh hoạt lành mạnh và nghỉ ngơi hợp lý.
• Vận động hàng ngày để tăng cường sức đề kháng cho cơ thể.
• Nên điều trị dứt điểm tình trạng viêm xoang cấp tính hoặc các bệnh lý có nguy cơ gây ra viêm xoang như viêm đường hô hấp, viêm họng hoặc trào ngược dạ dày.

Khi nào người bệnh cần thăm khám chuyên khoa?

• Triệu chứng kéo dài hoặc tái phát thường xuyên: Các triệu chứng như nghẹt mũi, chảy dịch mũi, đau nhức vùng mặt, giảm khứu giác kéo dài hơn 12 tuần hoặc tái phát nhiều lần trong năm.
• Điều trị tại nhà không hiệu quả: Đã tự điều trị bằng các biện pháp như rửa mũi, sử dụng thuốc nhưng không thấy cải thiện hoặc triệu chứng trở nặng.
• Xuất hiện các triệu chứng nặng hoặc bất thường: Sốt cao, đau đầu dữ dội, sưng phù vùng mặt, mắt mờ, nhìn đôi.
• Có các bệnh lý nền hoặc yếu tố nguy cơ: Hen suyễn, dị ứng, suy giảm miễn dịch, polyp mũi, vẹo vách ngăn mũi.
• Có nhu cầu phẫu thuật: Các phương pháp điều trị nội khoa không hiệu quả.