Viêm tuyến giáp bán cấp là một bệnh lý gây đau nhức và khó chịu ở khu vực tuyến giáp. Tuy không quá nguy hiểm đến tính mạng nhưng lại gây ra những ảnh hưởng lớn đến sức khỏe người bệnh. Cùng tìm hiểu kỹ hơn về bệnh lý này qua bài viết dưới đây.
Tìm hiểu về bệnh viêm tuyến giáp bán cấp
Tuyến giáp là một bộ phận ở cổ họng có tác dụng sản sinh ra nhiều loại hormone để thể hiện cảm xúc của con người. Khi khu vực này bị viêm sẽ gây ra nhiều tác động tiêu cực tới sức khỏe của người bệnh.
Viêm tuyến giáp là gì?
Viêm tuyến giáp là tình trạng tuyến giáp của người bệnh xảy ra phản ứng gây viêm. Tuyến giáp là một tuyến ở phía trước cổ, khu vực này tiết ra nhiều loại hormone giúp điều chỉnh quá trình trao đổi chất, chuyển hóa thức ăn thành năng lượng cho mọi hoạt động của cơ thể. Những hormone này có vai trò quan trọng trong mọi hoạt động thể chất và kiểm soát cảm xúc của con người.
Khi tuyến giáp bị viêm sẽ kéo theo một loạt các nhóm triệu chứng khác đi kèm. Hầu hết các loại viêm tuyến giáp thường gây ra các triệu chứng như cường tuyến giáp, suy giáp,... Trong đó, cường tuyến giáp là tình trạng tuyến giáp đang bị hoạt động quá mức, sản xuất ra quá nhiều hormone. Ngược lại, tình trạng suy giáp có nghĩa là tuyến giáp hoạt động không hiệu quả, không tạo ra đủ lượng hormone cho cơ thể. Cả hai tình trạng này xảy ra đều khiến chỉ số cảm xúc của người bệnh bị thay đổi, dễ sinh ra cảm giác bồn chồn, lo lắng, căng thẳng, mệt mỏi,...
Viêm tuyến giáp bán cấp là gì?
Viêm tuyến giáp bán cấp là một căn bệnh hiếm gặp ở khu vực tuyến giáp, gây ra những triệu chứng khó chịu cho người bệnh. Ở giai đoạn đầu, người mắc viêm tuyến giáp có thể gặp phải những triệu chứng của bệnh cường giáp. Đến giai đoạn sau lại gặp phải những triệu chứng của bệnh suy giáp.
Những triệu chứng của bệnh mặc dù chỉ xuất hiện tạm thời nhưng lại gây đau và khó chịu ở khu vực tuyến giáp. Nếu không điều trị kịp thời có thể khiến bệnh chuyển sang thể mãn tính.
Bệnh viêm tuyến giáp bán cấp xảy ra do đường hô hấp bị vi khuẩn, virus tấn công, gây viêm nhiễm. Những người bị cảm cúm, quai bị thường dễ mắc phải căn bệnh này hơn.
Khi cơ thể có sự xâm nhập của virus, hệ miễn dịch sẽ hoạt động bằng cách làm tuyến giáp sưng lên để chống lại các tác nhân xâm nhập vào bên trong. Điều này có thể khiến cho quá trình sản xuất hormone bị gián đoạn.
Bệnh viêm tuyến giáp bán cấp có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi và xảy ra ở cả nam và nữ. Tuy nhiên phổ biến nhất vẫn là ở những phụ nữ trung niên từ 40-50 tuổi.
Nguyên nhân và cơ chế phát sinh bệnh
Nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh viêm tuyến giáp bán cấp là do virus gây ra. Cơ thể thường phát bệnh sau vài tuần nhiễm virus.
Hiệu giá kháng thể kháng virus cúm thường tăng cao, sau đó giảm dần sau vài tháng. Tuy nhiên các bác sĩ vẫn không thể tìm thấy thể vùi của virus trong mô tuyến giáp. Kể cả khi thực hiện cấy máu cũng rất khó cho ra kết quả dương tính.
Tổn thương ở tuyến giáp cũng giống như những tổn thương do virus viêm gan gây ra. Bệnh viêm tuyến giáp sẽ phá hủy các tế bào tuyến giáp, giải phóng FT3,FT4, TSH hạ thấp gây ra tình trạng nhiễm độc giáp.
Khả năng hấp thụ i ốt và tổng hợp hormone sẽ giảm dần do các tế bào tuyến giáp bị phá hủy. Thấm nhuận đơn bào và đa nhân trung tính.
Khi đó khu vực tuyến giáp sẽ có xuất hiện các u hạt với các tế bào epithelioid bao quanh. Ngoài ra còn có cả những tế bào khổng lồ nhiều nhân. Ở giai đoạn sau còn có thể thấm nhuận mô sợi. Tuy nhiên, dù tuyến giáp bị phá hủy nhiều trong giai đoạn này, thế nhưng sau đó cấu trúc mô học của các tế bào sẽ lại phát triển bình thường trở lại.
Biến chứng của viêm tuyến giáp bán cấp
Mặc dù hiếm gặp, viêm tuyến giáp bán cấp không được kiểm soát có thể dẫn đến các biến chứng sau:
- Suy giáp vĩnh viễn: Trong một số trường hợp, tình trạng viêm kéo dài có thể gây tổn thương tuyến giáp, dẫn đến suy giảm chức năng tuyến giáp vĩnh viễn. Điều này đồng nghĩa với việc cơ thể không sản xuất đủ hormone tuyến giáp, ảnh hưởng đến quá trình trao đổi chất và nhiều chức năng quan trọng khác.
- Bão giáp: Đây là biến chứng cực kỳ hiếm gặp nhưng rất nguy hiểm, xảy ra khi lượng hormone tuyến giáp tăng đột biến trong máu. Bão giáp có thể gây ra các triệu chứng như sốt cao, tim đập nhanh, rối loạn ý thức và thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được xử lý kịp thời.
- Tái phát: Mặc dù viêm tuyến giáp bán cấp thường tự khỏi sau vài tuần hoặc vài tháng, nhưng ở một số người, bệnh có thể tái phát nhiều lần, gây khó khăn trong việc kiểm soát triệu chứng và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.
Cách chẩn đoán chính xác bệnh
Việc chẩn đoán viêm tuyến giáp bán cấp dựa trên các yếu tố sau:
- Triệu chứng lâm sàng: Bệnh nhân thường có biểu hiện đau vùng cổ, sốt, mệt mỏi, đau cơ. Đau cổ thường có đặc điểm lan lên hàm và tai, tăng lên khi nuốt hoặc quay đầu.
- Xét nghiệm máu:
- Xét nghiệm chức năng tuyến giáp: Thường cho thấy mức hormone tuyến giáp T3 và T4 tăng cao trong giai đoạn đầu (cường giáp), sau đó giảm xuống mức bình thường hoặc thấp (suy giáp).
- Xét nghiệm máu lắng: Tốc độ máu lắng thường tăng cao, cho thấy tình trạng viêm trong cơ thể.
- Siêu âm tuyến giáp: Giúp đánh giá hình thái và kích thước tuyến giáp, phát hiện các bất thường như sưng, phù nề.
- Chụp xạ hình tuyến giáp: Giúp đánh giá khả năng hấp thu iốt của tuyến giáp, hỗ trợ phân biệt viêm tuyến giáp bán cấp với các bệnh lý tuyến giáp khác.
Đối tượng có nguy mắc bệnh cao
Viêm tuyến giáp bán cấp có thể xảy ra ở bất kỳ ai, nhưng một số nhóm đối tượng sau có nguy cơ mắc bệnh cao hơn:
- Phụ nữ trung niên: Bệnh thường gặp ở phụ nữ trong độ tuổi từ 30 đến 50.
- Người có tiền sử nhiễm virus: Viêm tuyến giáp bán cấp thường xảy ra sau khi bị nhiễm virus đường hô hấp trên như cảm cúm, quai bị...
- Người có tiền sử bệnh tự miễn: Những người mắc các bệnh tự miễn khác như viêm khớp dạng thấp, lupus ban đỏ... có nguy cơ cao hơn bị viêm tuyến giáp bán cấp.
- Người có yếu tố di truyền: Một số nghiên cứu cho thấy viêm tuyến giáp bán cấp có thể có liên quan đến yếu tố di truyền.
Phòng ngừa viêm tuyến giáp bán cấp
Bên cạnh những phương pháp chữa bệnh viêm tuyến giáp bán cấp. Bạn có thể phòng ngừa bệnh bằng các phương pháp sau đây:
- Cần ăn uống khoa học, hợp lý theo thực đơn dinh dưỡng của bác sĩ chuyên khoa.
- Tập thể dục mỗi ngày khoảng 30-45 phút để nâng cao sức đề kháng cho cơ thể.
- Hình thành thói quen đi ngủ đúng giờ, cần ngủ đủ 7-8 tiếng/ngày.
- Người bệnh nên đi thăm khám sức khỏe định kỳ để sớm phát hiện các triệu chứng bất thường của cơ thể.
Khi nào cần gặp bác sĩ
Nếu bạn gặp phải bất kỳ triệu chứng nào sau đây, hãy đến gặp bác sĩ chuyên khoa Nội tiết ngay lập tức:
- Đau vùng cổ: Đặc biệt là đau dữ dội, đau lan lên hàm, tai và tăng lên khi nuốt hoặc quay cổ.
- Sốt: Sốt cao liên tục, có thể kèm theo ớn lạnh.
- Mệt mỏi: Cảm giác mệt mỏi kéo dài, khó chịu, ảnh hưởng đến sinh hoạt hàng ngày.
- Các triệu chứng cường giáp: Run tay, hồi hộp, tim đập nhanh, đổ mồ hôi nhiều, sụt cân không rõ nguyên nhân.
- Các triệu chứng suy giáp: Mệt mỏi, chậm chạp, tăng cân, da khô, rụng tóc, táo bón.
Lưu ý:
Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời viêm tuyến giáp bán cấp sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ biến chứng và giúp bạn nhanh chóng hồi phục sức khỏe. Đừng chần chừ, hãy tìm đến sự tư vấn của bác sĩ nếu bạn có bất kỳ dấu hiệu nghi ngờ nào nhé.


